Kort geding bij de civiele rechter: starten of reageren
Gepubliceerd · bijgewerkt · 1× op bronnen gecontroleerd
Heb je met spoed een beslissing nodig in een conflict over een auto, bijvoorbeeld omdat een garage je auto vasthoudt of een verkoper iets moet doen of laten, dan kun je een kort geding (spoedprocedure) beginnen. Je hebt daarvoor een spoedeisend belang nodig. Volgens de Rechtspraak kun je voor een kort geding altijd naar de civiele rechter; voor sommige conflicten kan het ook bij de kantonrechter. Gaat het om een consumentenkoop of om maximaal € 25.000, dan kun je ook bij de kantonrechter terecht, zonder verplichte advocaat. Hoe dat bij de kantonrechter werkt en wanneer je die kiest, lees je bij kort geding bij de kantonrechter. Hier staat wat er anders is bij de civiele rechter.
Als eiser: altijd met een advocaat
Begin je een procedure bij de civiele rechter, dan ben je verplicht een advocaat in te schakelen. Zo gaat het:
- Conceptdagvaarding. Je advocaat maakt een conceptdagvaarding met onder meer wat je wilt en waarom, welke bewijzen je hebt en waarom je met spoed een uitspraak nodig hebt.
- Datum. Je advocaat stuurt de conceptdagvaarding met bewijsstukken naar de rechtbank, die de datum en tijd van de zitting doorgeeft.
- Uitreiken. Daarna reikt een deurwaarder de dagvaarding uit aan de gedaagde, en stuurt je advocaat de betekende dagvaarding naar de rechtbank.
- Stukken. Nieuwe stukken moeten minimaal 24 uur (één werkdag) vóór de zitting bij de rechter en de tegenpartij zijn.
Als gedaagde: zelf reageren mag
Ben je zelf gedagvaard in kort geding bij de civiele rechter, bijvoorbeeld door een koper die met spoed iets van je eist, dan kun je je verhaal mondeling op de zitting vertellen. Een advocaat is voor jou niet verplicht, tenzij je een tegenvordering indient.
| Wat wil je als gedaagde? | Advocaat verplicht? | Let op |
|---|---|---|
| Alleen reageren op de eis | Nee | Je vertelt je verhaal op de zitting |
| Bewijsstukken inbrengen | Nee | Minimaal 24 uur (één werkdag) vóór de zitting bij de rechtbank; digitaal via Mijn Rechtspraak (met DigiD) of per post in tweevoud aan de rechtbank, met een kopie aan de eiser |
| Zelf iets eisen (tegenvordering) | Ja | Je advocaat maakt de eis minimaal 24 uur vóór de zitting schriftelijk bekend |
| In verzet tegen een verstekvonnis | Ja | Binnen 4 weken na de datum van het verstekvonnis |
Bron: Rechtspraak, Reageren op het kort geding bij de civiele rechter, gecontroleerd op 15 november 2026.
Ben je het eens met de eis, neem dan zo snel mogelijk contact op met de eiser. Word je het op tijd eens, dan kan de procedure worden ingetrokken.
Niet naar de zitting? Dan doet de rechter toch uitspraak, zonder rekening te houden met jouw standpunt: een verstekvonnis. Meestal krijgt de eiser dan gelijk, en de rechter kan je veroordelen in (een deel van) de proceskosten. Stuur je vóór de uitspraak een brief aan de rechtbank, dan ‘zuiver’ je het verstek; je vraagt daarin een nieuwe zittingsdatum en noemt de data waarop jij en de eiser verhinderd zijn.
De zitting, de uitspraak en daarna
Zitting, uitspraak en vervolg verlopen grotendeels zoals bij de kantonrechter: de eiser krijgt eerst het woord, getuigen worden over het algemeen niet gehoord, en het vonnis is altijd een voorlopig oordeel dat meestal twee weken na de zitting schriftelijk volgt. Na het vonnis kun je het accepteren of een bodemprocedure starten; dat staat uitgelegd bij kort geding bij de kantonrechter. Wat bij de civiele rechter specifiek geldt:
| Na het vonnis | Bij de civiele rechter |
|---|---|
| Bodemprocedure | Een dagvaardingsprocedure bij de civiele rechter, met advocaat; zie dagvaarding bij de civiele rechter |
| Hoger beroep | Binnen 4 weken na de uitspraak, bij het gerechtshof; een advocaat moet het instellen |
| Cassatie | Met een advocaat, bij de Hoge Raad; vraag je advocaat direct naar de termijn |
Bron: Rechtspraak, Kort geding beginnen bij de civiele rechter, gecontroleerd op 15 november 2026.
Voor de kosten, zoals griffierecht voor beide partijen, zie civiele rechter of kantonrechter. Wie verliest, kan worden veroordeeld om (een deel van) de proceskosten van de ander te betalen: een kostenveroordeling.
Veelgestelde vragen
Kan ik in een kort geding de koop van mijn auto laten ontbinden?
Nee. De rechter geeft in een kort geding nooit een definitief oordeel en kan daarom bijvoorbeeld geen overeenkomsten ontbinden of vernietigen. Daarvoor is een gewone procedure nodig, of een ontbinding buiten de rechter om.
Ik ben gedagvaard in kort geding. Moet ik een advocaat nemen?
Niet als je alleen je verhaal wilt doen: dat mag je zelf mondeling op de zitting. Wil je zelf iets eisen (een tegenvordering), of in verzet tegen een verstekvonnis, dan is een advocaat wel verplicht.
Moet na het kort geding nog een gewone procedure volgen?
Dat hoeft niet. Volgens de Rechtspraak komt het vaak voor dat partijen het kortgedingvonnis accepteren als definitief oordeel. Beide partijen kunnen wel een bodemprocedure bij de civiele rechter starten.
Bronnen
- Rechtspraak, Kort geding beginnen bij de civiele rechter (gecontroleerd 15-11-2026)
- Rechtspraak, Reageren op het kort geding bij de civiele rechter (gecontroleerd 15-11-2026)